به طور مختصر، فوبیا به ترس همیشگی، شدید و غیرمنطقی از یک شیء، حیوان یا موقعیت است. دلایل مختلفی برای ابتلای افراد به فوبیا شناخته شده است که از آن میان می‌توان به مسائل ژنتیکی، محیطی و فردی اشاره کرد. در این مقاله به طور مختصر به این موارد می‌پردازیم.

قبل از اینکه ادامه مطلب را بخوانید در صورت تمایل می‌توانید فایل صوتی زیر را که درباره فوبیا می‌باشد بشنوید:

فوبیا چیست؟

همان‌طور که گفته شد فوبیا (Phobia)، یک ترس همیشگی، شدید و غیرمنطقی از یک شیء، حیوان یا یک موقعیت است. مانند شخصی که از رفتن به روی پل هوایی و استفاده کردن از آن می‌ترسد و فوبیای ارتفاع دارد، شخصی که از مار می‌ترسد و حتی نمی‌تواند عکس آن را ببیند و یا فردی که ترس از فضاهای بسته دارد و نمی‌تواند سوار آسانسور شود و اگر زمانی مجبور شود از آسانسور استفاده کند، دچار ترس و اضطراب شدید می‌شود، به طوری که به سختی می‌تواند آن ترس را تحمل کند.

فوبیا، درواقع یک نوع اختلال اضطرابی است. چراکه شخصی که فوبیا دارد یا سعی می‌کند از آن چیزی که می‌ترسد، دوری کند یا اگر مجبور به روبه‌رو شدن با آن شود، با اضطراب و رنج زیادی آن را تحمل می‌کند.

انواع فوبیا چیست و چه فوبیاهایی وجود دارد؟

به طور کلی فوبیاها در چهار دسته‌ی مهم دسته بندی می‌شوند: 1-ترس‌هایی که به موقعیت‌های خاص مربوط می‌شود، 2-ترس‌هایی که مرتبط با بیماری و مسائل مربوط به پزشکی است، 3-ترس‌هایی که از طبیعت ناشی می‌شود و در آخر، 4-ترس‌های مربوط به حیوانات. در بخش زیر، برخی از شایع‌ترین فوبیاها را ملاحظه می‌کنید:

ترس شدید و غیرمنطقی از ارتفاع (فوبیا ارتفاع)
ترس شدید و غیرمنطقی از فضاهای بسته (فوبیا فضا بسته)
ترس شدید و غیرمنطقی از پرواز (فوبیا پرواز)
ترس شدید و غیرمنطقی از خون (فوبیا خون)
ترس شدید و غیرمنطقی از حشرات (فوبیا حشرات)
ترس شدید و غیرمنطقی از مار (فوبیا مار)
ترس شدید و غیرمنطقی از تاریکی (فوبیا تاریکی)
ترس شدید و غیرمنطقی از تنهایی (فوبیا تنهایی)
ترس شدید و غیرمنطقی از ازدواج (فوبیا ازدواج)
ترس شدید و غیرمنطقی از تصادف (فوبیا تصادف)
ترس شدید و غیرمنطقی از بیماری (فوبیا بیماری)

چرا به فوبیا دچار میشویم؟

نظریه‌‌های مختلف در مورد سبب شناسی فوبیا در روانشناسی اظهارنظر کرده اند که در زیر به دو دیدگاه رایج تر میپردازیم.

دیدگاه روانکاوی: دیدگاه روانکاوی درباره شکلگیری فوبیا‌ها ابتدا به وسیله ی زیگموند فروید در مورد مشهور‌‌هانس کوچولو ارائه شد. فروید جمع‌بندی نظری خود در مورد فوبیا را با معرفی‌‌هانس کوچولو ارائه داد (کودکی که فوبیای اسب داشت). تعبیر فروید از فوبیا شامل چندین مرحله است: 1. فرد فوبیک (اگر مرد باشد) عاشق مادرش است و میخواهد او را اغوا کند. 2. او با غبطه از پدرش نفرت دارد و آرزوی کشتن او را دارد (این دو مرحله عقدهی ادیپ را تشکیل میدهد.) 3. فرد فوبیک میترسد پدرش در یک اقدام تلافیجویانه او را اخته کند. 4. این تعارض اضطراب زیادی را در فرد فوبیک ایجاد میکند؛ به همین خاطر اضطراب به موضوع بیتقصیری جابجا می‌شود (موضوع فوبیک) که مظهر تعارض است و مخزن قابل قبولتری برای ترس است. 5. فوبیا زمانی مداوا می‌شود که فرد فوبیک نسبت به ماهیت تعارض بنیادی، بینش کسب کند.

به سه دلیل نسبت به این دیدگاه درباره ی فوبیا تردید وجود دارد: اولا، بر اساس اطلاعات به دست آمده از شرح حال قرار دارد و برداشت‌های نظری از این اطلاعات بی دقت هستند. ثانیا، درمان‌‌های آن به ندرت نتیجه بخش هستند. ثالثا، دیدگاه کارآمد دیگری چون تحلیل رفتاری وجود دارد که اغلب فوبیا‌ها را با موفقیت درمان میکنند.‌‌ هانس درست در محدوده ی سنی قرار داشت که ترس خودبخود از بین میرود (2 تا 6 سال)، این حدس با حذف تدریجی فوبیا او هماهنگ تر از این تعبیر است که تعارض ادیپی او ناگهان حل شده است.

فرضیه فروید این بود که نقش عمده اضطراب، هشدار این نکته به ایگو است که سائق ناخودآگاه ممنوعی تلاش می‌کند به خودآگاه راه یابد و خود را متظاهر سازد. ایگو به این ترتیب گوش به زنگ و مراقب می‌شود که دفاع‌‌های خود در برابر این نیروی غریزی تهدید‌کننده را تقویت و بسیج کند. فروید فوبیا را (به قول خودش هیستری اضطرابی) نتیجه تعارض ادیپی در کودکی می‌دانست و چون سائق جنسی در بزرگسالی هم پرقدرت است، برانگیختگی باعث اضطرابی می‌شود که مشخصا ترس از اختگی است. هرگاه واپس‌زنی (Repression) کاملاً موفق نباشد ایگو دفاع‌‌های اضافی به کار می‌گیرد. در فوبیا این دفاع در درجه اول جابجایی است. تعارض جنسی به جای معطوف شدن به شخصی که آن را برانگیخته به موقعیت ظاهرا بی‌ربطی منتقل می‌شود. شی‌ء یا موقعیت فوبیا آور ممکن است ارتباط مستقیمی‌از نوع تداعی (associative) با منبع اصلی تعارض داشته باشد و نماد آن باشد (مکانیسم نمادسازی). البته شیء یا موقعیت مذکور چنان است که فرد ‌می‌تواند خود را از آن دور نگه دارد و از اضطراب دوری کند (مکانیسم دفاعی اجتناب).

نتیجه سه مکانیسم دفاعی (واپس‌زنی، جابه‌جایی و نمادسازی) به کمک هم اضطراب را از بین می‌برند، البته به بهای فوبیا. مکانیسم‌‌های دفاعی اصلی در انواع فوبیا: جابجایی، فرافکنی و اجتناب.

«نگرش پاد فوبیاانه» اتو فنیکل: افراد ممکن است اضطراب فوبیا‌گونه خود را انکار کنند و به جای فرار از آن موقعیت‌‌ها موقعیت را وارونه کند و به مقابله با منبع ترس و اضطراب بپردازد و بر آن مسلط گردد. افراد پادفوبیاانه طالب موقعیت‌‌ها و کار‌های خطرناک مانند چتربازی و کوهنوردی هستند (به نوعی مکانیسم دفاعی همانندسازی با پرخاشگر است.)

فوبیا اختصاصی از طریق دو شیوه به وجود می‌آید: همراهی موقعیتی معین با هیجان‌‌های ترس و پانیک، و یا دو مکانیسم تداعی الگوبرداری و انتقال اطلاعات. در الگوبرداری فرد واکنش فوبیک را در فرد دیگری (مثل والدین) مشاهده می‌کند و می‌آموزد. در انتقال اطلاعات فرد در مورد خطرات چیز‌های معین (مثلا مار) آموزش یا هشدار دریافت می‌کند.

دیدگاه رفتاری فوبیا‌ها: تحلیل رفتاری فوبیا‌ها با این فرض آغاز می‌شود که ترس بهنجار و فوبیا به یک نحو آموخته میشوند. اگر رویداد بد ملایم باشد علامت خنثی اندکی ترس برانگیز می‌شود. اما اگر رویداد بد بسیار آسیب زا باشد، علامت وحشتناک می‌شود، و فوبیا پرورش می یابد. شرطی سازی فوبیک صرفاً نمونه‌ای از ترس کلاسیک است که با یک محرک غیرشرطی (us) بسیار آسیب زا شرطی می‌شود. اکنون کاملاً اثبات شده است که همایندی یک محرک شرطی (CS) خنثی با یک US آسیب زا ترس اکتسابی شدید به CS را تولید میکند.

پایداری فوبیا‌ها: اجتناب کردن و گریختن از موضوع فوبیک، اجازه نمیدهد که ترس از موضوع فوبیک خاموش شود. بنابراین تحلیل رفتاری ‌می‌تواند پایداری فوبیا‌ها را توجیه کند.

الگوی رفتاری فوبیا‌ها سه مسئله یا مشکل اساسی دارد: گزینشی بودن فوبیا‌ها، نامعقول بودن فوبیا‌ها، فوبیا‌های غیرآسیب زاد.

گزینشی بودن فوبیا‌ها: به نظر میرسد که تکامل موش‌هایی را انتخاب کرده باشد که یاد میگیرند در صورت همایند شدن مزه با بیماری معده، از غذا بیزار شوند، ولی فقط در صورتی از صوت و نور بترسند که با شوک همراه شده باشد. حیوانات برای ایجاد برخی از تداعی‌ها آمادگی ذاتی دارند. موش‌ها برای اجتناب از غذا‌هایی که مزهی آن‌ها با ناراحتی معده تداعی شده است، و برای اجتناب از نور‌های درخشان و صوت بلندی که با شوک همراه شده‌اند، آماد‌ه اند. اکثر فوبیا‌های رایج نسبت به موضوعاتی رخ میدهند که زمانی برای انسان پیش تکنولوژی واقعاً خطرناک بود‌ه‌اند. بنابراین به نظر میرسد تکامل موضوعات خاصی را انتخاب کرده باشد، که زمانی همه ی آن‌ها برای انسان خطرناک بود‌ه‌اند و به راحتی نسبت به آسیب شرطی پذیر هستند، و موضوعات دیگری را که به سختی میتوانند نسبت به ترس شرطی شوند حذف کرده است. (مثل برّه‌ها، پریز‌های برق، چاقو‌ها) به این علّت که یا آن‌ها هیچگاه خطرناک نبود‌ه‌اند یا منشاء آن‌ها به قدری جدید است که نمی توانستند در معرض انتخاب طبیعی قرار گیرند. انسان‌ها برای ترسیدن از برخی موضوعات آمادگی بیشتری از موضوعات دیگر دارند. برای مثال تفنگ را به عنوان یک موضوع فوبیک بالقوه در نظر بگیرید. تفنگ بسیار جدیدتر از آن است که برای شرطی کردن ترس از راه تکامل آمادگی قبلی داشته باشد. پاسخ دیدگاه رفتاری به گزینشی بودن فوبیا‌ها این است که فوبیا‌ها مواردی از شرطی سازی کلاسیک معمولی نیستند، بلکه آن‌ها مواردی از شرطی سازی کلاسیک آمادگی قبلی هستند: یعنی برخی از موضوعات که از نظر تکاملی خطرناک هستند وقتی که با آسیب همایند میشوند، آمادگی آن را دارند که به صورت موضوعات فوبیک درآیند، ولی موضوعات دیگر این آمادگی را نداشته و برای اینکه تبدیل به موضوعات فوبیک شوند، به شرطی سازی آسیب زای بسیار مفصل تری نیاز دارند.
نامعقول بودن فوبیا‌ها: فوبیا‌ها چندان معقول نیستند، زمانی که یک فرد مبتلا به فوبی آسانسور، دور از آسانسور قرار دارد، ممکن است باور داشته باشد که احتمال پاره شدن کابل اندک است. اما وقتی او به آسانسور نزدیک و وارد آن می‌شود، این احتمال در ذهن او به تدریج افزایش مییابد و بعد به یقین تبدیل می‌شود و سرانجام دچار وحشت می‌شود. تلاش برای قانع کردن فرد مبتلا به فوبیا گربه با این استدلال که گربه‌ها خطرناک نیستند کاملاً بیهوده است، درحالیکه متقاعد کردن همین فرد به اینکه ساختمانی که او در آن کار میکند ضدآتش است کاملاً راحت است. در مجموع نامعقول بودن رفتار فوبیک ‌می‌تواند ناشی از این واقعیت باشد که این رفتار، یادگیری آمادگی قبلی است نه فاقد آمادگی قبلی. به عبارتی، زمانی در موقعیتی مشابه بدون آمادگی کافی بوده است.
فوبیا‌های غیرآسیب زاد: فوبیا ‌می‌تواند به طور تدریجی با یک نیروی محرک جزئی ایجاد شود. آیا تحلیل رفتاری مبتنی بر شرطی سازی آسیبزاد ‌می‌تواند فوبیا‌هایی را که به صورت غیرآسیبزا ایجاد شده‌اند توجیه کند؟ معلوم می‌شود که شرطیسازی ترس با آمادگی قبلی برخلاف شرطی سازی ترس بدون آمادگی قبلی ‌می‌تواند با کمترین رابطه بین CS و US رخ دهد. میمون‌ها صرفاً بعد از اینکه مشاهده میکنند والدینشان در حضور مار اسباببازی با ترس رفتار میکنند دچار فوبیا مار میشوند. شرطی سازی ترس با آمادگی قبلی ‌می‌تواند بدون تجربهی آسیب همایند شده با علامت واقع شود. صرفاً تهدید کلامی‌به شوک بعد از علامت‌های دارای آمادگی قبلی، شرطی سازی ترس نیرومندی را ایجاد میکند، اما بعد از علامت‌های بدون آمادگی قبلی، ترس شرطی ایجاد نمی‌شود. سرمشقگیری اجتماعی به تنهایی ‌می‌تواند عامل ایجاد فوبیا باشد.

در کل، برای فوبیا مانند سایر مشکلات روانشناختی نمیتوان یک علت کاملاً مشخص ذکر کرد و در ارزیابی صحیح با یک رواندرمانگر، ریشه های شکلگیری و راههای درمان فوبیای فرد بسیار دقیق تر مشخص می شود.

علائم فوبیا

با دیدن چه علائمی می‌توانیم تشخیص دهیم که پای یک فوبیا در میان است؟ علایم زیر را ببینید:

احساس خفگی یا کمبود هوا برای تنفس
احساس درد یا فشار در قفسه‌ی سینه
بالا بودن ضربان قلب
عرق کردن
احساس سرگیجه یا بیهوشی
داشتن حالت تهوع یا استفراغ
لرزش دست‌ها

اما برخی فوبیاهای خیلی نادر مانند فوبیای حفره (ترایپوفوبیا) هم در بین برخی افراد وجود دارد. به این شکل که فرد از دیدن سوراخ‌ها یا حفره‌ها به‌شدت دچار ترس می‌شود. ترایپوفوبیا اغلب به عنوان ترس از سوراخ شناخته می‌شود، اما این نوع ترس ممکن است هنگام مواجهه با سایر الگوها مانند الگوهای خوشه‌ای، حفره‌ای و یا برجستگی نیز رخ دهند. زمانی که افراد اشیای محرک این بیماری را می‌بینند، علائمی مانند ترس شدید، حالت تهوع، خارش، تعریق، لرزش و حتی حملات وحشت را تجربه می‌کنند.

آیا من مبتلا به فوبیا هستم؟

برای آنکه تشخیص دهیم فردی مبتلا به یک فوبیای خاص است، نیاز است که با یک متخصص سلامت‌ روان مانند یک روانپزشک یا روانشناس صحبت کنید. آن‌ها می‌توانند فوبیای خاص را تشخیص دهند و درمان کنند. برای تشخیص یک فوبیای خاص، روان‌شناس یا روان‌پزشک ممکن است اقدامات زیر را انجام دهد:

با شما صحبت کند تا ببیند از چه چیزهایی می ترسید.
از شما درباره‌ی علائمی که هنگام ترسیدن تجربه می‌کنید، بپرسد و سوابق پزشکی و روانشناسی‌تان را بررسی کند.
از شما بخواهد که در معرض شیء یا موقعیت ترس‌آور خود قرار بگیرید تا بتواند واکنش‌هایتان را بررسی کند.
از شما بخواهد که برخی پرسش‌نامه‌های ارزیابی روانشناسی را تکمیل کنید.
از استانداردهای تشخیص رسمی را برای تعیین نوع فوبیای شما و شدت آن استفاده کند.
درباره‌ی دلیل زیرین ترس‌تان با شما صحبت کنند.

پس بهتر است در صورتی که علائم بالا را در خودتان حس کردید، به جای نگران شدن، با مراجعه به یک روان‌شناس بالینی یا روان‌پزشک، از او بخواهید تا شرایط شما را از این نظر ارزیابی کند. این متخصص، پس از ارزیابی کامل وضعیت روانی شما، پیشنهادات تشخیصی برای شروع یک دوره برای درمان کامل فوبیا را به شما خواهد داد.

درمان فوبیا با چه روش‌هایی امکان پذیر است؟

بعد از آنکه متوجه شدیم که به یک فوبیا یا ترس شدید از چیز/موقعیت/حیوان خاص دچار هستیم، سوال بعدی که پیش می‌آید این است که چطور باید فوبیا را درمان کنم؟ ممکن است در فضای اینترنت با راهکارهای بسیار گوناگونی برای درمان فوبیا مواجه شوید. اما برای مراقبت از سلامت روان‌مان بهتر است تا راه‌های علمی و استاندارد را برای درمان مسائل روانی دنبال کنیم.

فوبیا، به عنوان یک مشکل روان‌شناختی، طبعاً باید یک درمان روان‌شناختی نیز دریافت کند، یعنی روان‌درمانی. اما در فضای روان‌درمانی هم تنها یک رویکرد برای درمان فوبیا وجود ندارد. شما ممکن است با یک روان‌تحلیلگر، طرحواره‌درمانگر، درمانگر شناختی‌رفتاری یا به طور کلی درمانگری با یک رویکرد روان‌درمانی دیگری برای حل مشکل فوبیای خود جلسات روان‌درمانی بگیرید. البته باید به خاطر داشته باشید که رویکرد روان‌درمانی مورد استفاده، مانند رویکردهای ذکر شده در بالا مبتنی بر شواهد علمی باشد، در غیراینصورت احتمال آسیب دیدگی از یک درمانِ نادرست وجود دارد.

به طور مثال، روان‌درمانگر تحلیلی به لایه‌های بسیار زیرینی که کم‌کم منجر به شکل‌گیری این ترس بسیار شدید و غیرمنطقی در شما شده، می‌پردازد اما روان‌درمانگر شناختی‌رفتاری (رویکرد CBT) از روش‌های دیگری مثل رویارو/روبرو شدن تدریجی استفاده می‌کند. بله، روبه‌رو شدن، یکی از انواع درمان برای فوبیا است که پژوهش‌ها نشان داده روش موثری برای درمان آن است. در این روش، هدف، قرار گرفتن در موقعیتی است که فرد از آن می‌ترسد. این درمان بر تغییر واکنش شما به شیء یا موقعیتی که از آن می‌ترسید، تمرکز دارد.
قرار گرفتن تدریجی و مکرر در معرض منبع فوبیای شما و افکار و احساسات مربوط به آن، ممکن است به شما کمک کند تا با اضطراب و ترس خود کنار بیایید. برای مثال، اگر از آسانسور می‌ترسید، درمان شما ممکن است از فقط فکر کردن به سوار آسانسور شدن، شروع شود، گام دوم می‌تواند نگاه کردن به عکس‌های آسانسور باشد و گام سوم رفتن به سمت یک آسانسور و نزدیک شدن به آن، در گام چهارم شما می‌توانید در آسانسور قدم بزنید و در گام پنجم توانایی این را دارید که یک طبقه با آسانسور جابه‌جا شوید و بعد از آن می‌توانید هرچند طبقه‌ای که خواستید به جای استفاده از پله، با آسانسور بروید.

هدف از درمان، بهبود کیفیت زندگی شما است به طوری که دیگر توسط ترس‌هایتان محدود نشوید. هنگامی که شما یاد می‌گیرید که چگونه واکنش‌ها، افکار و احساسات خود را مدیریت کنید، اضطراب و ترس شما کاهش پیدا می‌کند و دیگر ترس‌هایتان، زندگی شما را کنترل نمی‌کنند.

داروها

به طور کلی، استفاده از روان‌درمانی برای درمان فوبیا (با هر رویکرد روان‌درمانی علمی نظیر روان‌تحلیلی، شناختی‌رفتاری و طرحواره‌درمانی) در بسیاری از موارد موفقیت‌آمیز است. با این حال گاهی داروها هم می‌توانند علائم اضطراب و ترس شما را از فکر کردن یا قرار گرفتن در معرض شیء یا موقعیتی که از آن می‌ترسید، کاهش دهند.

داروهایی که اثرات تحریک‌آور آدرنالین را مسدود می‌کنند. مصرف این داروها باعث می‌شود که فشارخون بالا، ضربان قلب بالا، لرزش صدا، کاهش پیدا کند.
آرام‌بخش‌ها، داروهایی به نام بنزودیازپین‌ها با کاهش اضطراب به شما کمک می‌کنند تا آرام شوید. از آرام‌بخش‌ها با احتیاط استفاده می‌‌شود چون ممکن است به آن‌ها اعتیاد پیدا کنید و استفاده از آرام‌بخش‌ها برای شما تبدیل به عادت شود. اگر شما سابقه‌ی اعتیاد به الکل یا مواد مخدر دارید نباید از دارو‌های آرام‌بخش استفاده کنید.

در هر صورت در این جا هم خاطرنشان می‌کنیم که استفاده از داروهای روان‌پزشکی فقط باید با تجویز یک روان‌پزشک حرفه‌ای و باصلاحیت صورت گیرد.

کارهایی که خودتان برای کمک به درمان فوبیا می‌توانید انجام دهید.

حقیقت این است که فوبیا بدون دریافت کمک تخصصی، امکان درمان شدن ندارد. از آن طرف، می‌توان امیدوار بود که بسیاری از فوبیاها (بسته به عوامل مختلف از جمله انگیزه شما برای روان‌درمانی) نتیجه‌ی مثبتی از روان‌درمانی (که شاید در کنارش دارودرمانی هم قرار بگیرد) دریافت می‌کنند. با این حال، برخی کارهایی را که خودتان می‌توانید برای کاهش علایم و مشکلات ناشی از فوبیا انجام دهید، با شما به اشتراک می‌گذاریم:

روش‌های آگاهی بخشی به ذهن می‌تواند به شما کمک کند تا یاد بگیرید چگونه با اضطراب خود مقابله کنید و رفتارهایی که برای دوری از عواملی که از آن‌ها می‌ترسید، را کاهش دهید. اینکه فکرهایتان را یادداشت کنید و ببینید چه فکری دارد احساس اضطراب شدید را در شما تحریک می‌کند.
تکنیک‌های آرام‌سازی، مانند تنفس عمیق، آرام‌سازی عضلانی تدریجی با استفاده از یوگا، ممکن است به شما کمک کند تا با علائم جسمانی اضطراب ناشی از فوبیای خود کنار بیایید. فعالیت بدنی و ورزش ممکن است به مدیریت اضطراب مربوط به فوبیای خاص شما، کمک کند.
سعی کنید از موقعیت‌های ترس آور، دوری نکنید. تمرین کنید تا بتوانید در نزدیکی اشیاء یا موقعیت‌های ترس‌آور بمانید به جای اینکه از آن‌ها کاملاً دوری کنید. خانواده، دوستان و روان‌درمانگر شما می‌توانند در این زمینه به شما کمک کنند. آنچه را که در درمان یاد می‌گیرید مدام تمرین و تکرار کنید.

آماده شدن برای رفتن پیش یک متخصص سلامت‌روان

اگر شما تصمیم گرفته‌اید برای دریافت کمک تخصصی برای فوبیای خاص خود پیش یک روان‌درمانگر بروید، گام بزرگی را برداشته‌اید. شما می‌توانید با صحبت کردن با پزشک یا متخصص سلامت‌روان، یک دوره‌ی روان‌درمانی حرفه‌ای و موثر را آغاز کنید و ترس‌ها و نگرانی‌های خود را با او درمیان بگذارید و کم‌کم شاهد تعدیل علایم‌تان باشید.

قبل از مراجعه به یک روان‌درمانگر چه کارهایی می‌توانید انجام دهید؟

قبل از ملاقات با متخصص خود، می‌توانید یک لیست از موارد زیر را تهیه کنید و با آگاهی کامل به روان‌درمانگر مراجعه کنید.

یادداشت برداری از علائم‌ شما. حتی اگر به نظر نمی‌رسد که به اضطراب شما مربوط باشد، بهتر است آن را یادداشت کنید. چه علایم بدنی و فکری و روانی را هنگام فعال شدن فوبیا یا در شرایط دیگر زندگی تجربه می‌کنید؟
یادداشت برداری از عواملی که به خاطر اضطراب و ترس‌هایتان از آن‌ها دوری می‌کنید، روش‌هایی که برای مقابله با آن‌ها به کار بردید و از همه مهم‌تر اشاره به این نکته که چه‌چیزی باعث بهبود یا بدترشدن وضعیت می‌شود.
نوشتن اطلاعات مهم شخصی خودتان، شامل هرگونه تغییرات بزرگ در زندگی که اخیراً اتفاق افتاده‌است. مانند طلاق، مرگ از یکی اعضای‌خانواده، تغییر شغل یا تغییر محل زندگی.
یادداشت برداری از تمام داروها، ویتامین‌ها، محصولات گیاهی یا مکمل‌های دیگری که استفاده می‌کنید به همراه دوز آن‌ها.
سوالاتی که ذهن‌تان را در ارتباط با فوبیایی که دارید، مشغول کرده، یادداشت کنید. این کار علاوه بر اینکه به شما کمک می‌کند تا بهترین استفاده را از زمان خود ببرید، به شما کمک می‌کند تا در هنگام جلسه سوالات خود را از یاد نبرید و به پاسخ تمامی سوالات خود برسید.

باز هم تاکید می‌کنیم که فوبیا، یک شرایط خاص روانی است و بهتر است در فضای روان‌درمانی برای درمان آن اقدام کنید. اگر به روان‌درمانگر امن و متخصص در نزدیکی‌تان دسترسی دارید، حضوراً به او مراجعه نمائید. در غیر اینصورت، هرکجای دنیا که باشید، می‌توانید به سرعت و به سادگی از جلسات روان‌درمانی امن و حرفه‌ای در نوجان‌ کلینیک استفاده نمائید.

برای شما روزهایی خالی از رنجِ شدید فوبیا و سایر مشکلات روان‌شناختی آرزو می‌کنیم.